Stosunkowo szybko i bez komplikacji proces przeobrażeń dokonał się na Węgrzech, gdzie pierwszym niekomunistycznym prezydentem pań¬stwa został Arpad Góncz. Bardziej burzliwie proces transformacji prze¬biegł w Polsce i Czechosłowacji. W Polsce reformy rozpoczęte przez wi¬cepremiera Leszka Balcerowicza spotkały się z nieprzychylnym przyjęciem większości społeczeństwa nie przygotowanego na długotrwa¬łe wyrzeczenia. Liczba bezrobotnych sięgnęła 3 milionów, z których większość znalazła się w bardzo trudnym położeniu, nie mogąc ponow-nie znaleźć pracy. Również scena polityczna daleka była od stabilizacji. Rząd, na czele którego stał od września 1989 r. Tadeusz Mazowiecki, był krytykowany nie tylko za politykę ekonomiczną, ale również kwestię braku rozliczenia okresu rządów komunistycznych i lustracji. W 1991 r. prezydent Lech Wałęsa powołał nowy rząd z Janem Krzysztofem Bielec-kim jako premierem.